Vijlen en raspen
Vijlen en raspen zijn handgereedschappen waarmee je hout, metaal of kunststof kan vormen, gladmaken of bijwerken. Vijlen hebben fijne, gelijkmatige tanden en zorgen voor een gladdere afwerking. Raspen hebben grovere tanden, waarmee je sneller materiaal kan verwijderen, vooral bij harder hout.
OP VRAAG VAN WOODWIZE/ NODIGE FOTO'S / 3D's
- Suggestie In analogie met de andere fiches: foto met onderdelen toevoegen: Handvat of hecht, Metalen ring, Hals, Blad
- Overzichtsfoto van soorten vijlen + 1 foto zoet/halfzoet/bastaard
- Overzichtsfoto van soorten raspen
- Foto schaafrasp

Vijlen
Eigenschappen
Een vijl bestaat uit een vijlblad en een handgreep (vaak van hout, rubber of kunststof).
- Het vijlblad heeft groeven die het materiaal wegnemen.
- Het blad is gemaakt van gehard gereedschapsstaal, waardoor het harder is dan het hout dat je bewerkt.
Sommige vijlen zijn speciaal voor hout, maar de meeste zijn ook geschikt voor metaal en kunststof.
Soorten vijlen
Vijlen kan je opdelen naargelang van de vorm.
- Rechthoekige vijl: Voor fijn vijlen, polijsten en bramen verwijderen.
- Ronde vijl: Geschikt voor het afwerken van gaten en uitsparingen.
- Halfronde vijl; Combineert de eigenschappen van de rechthoekige en ronde vijl.
- Driehoekige vijl: Ideaal voor hoeken en V-vormen en het zetten van tanden.
Naargelang van de tandstructuur op het vijlblad, kan je er een ruwere of fijnere afwerking mee creëren.
- Bastaard: Grove groeven, geschikt voor snel veel materiaal weghalen.
- Halfzoet: Gemiddelde grofheid, handig voor controleerbaar schuren.
- Zoet: Fijnste groeven, voor een supergladde afwerking.
Vijlbladen kunnen ook verschillende groeven hebben.
- Enkelvoudige groeven: Voor zachtere materialen.
- Kruislings ingeslepen groeven: Efficiënter voor het verwijderen van harder materiaal.
Raspen
Eigenschappen
Een rasp heeft een metalen blad met grove tanden en een handvat van hout, rubber of kunststof.
- Wordt vooral gebruikt voor houtbewerking, maar ook voor gipskarton, zachte steensoorten en gipsblokken.
- Hoe meer tanden, hoe fijner de afwerking.
Soorten raspen
- Platte rasp: Om snel materiaal weg te werken.
- Ronde en halfronde rasp: Voor holle vormen en geulen.
Net zoals bij vijlen heb je verschillende grofheden
- Bastaard: Grofste rasp, verwijdert veel materiaal.
- Halfzoet: Gemiddelde grofheid, controleerbaar raspen.
- Zoet: Fijnste rasp, gladste afwerking.
Schaafrasp
- Ziet eruit als een blokschaaf, maar heeft een blad met kleine schaven.
- Beschikbaar in bastaard-, halfzoete en zoete versies.
- De schraper is een kleinere versie van de schaafrasp, handig voor gipskarton.
Handige tips!
- Houd je gereedschap schoon: Hars en houtstof kunnen de tanden verstoppen. Gebruik een vijlborstel of staalborstel om de tanden schoon te maken.
- Voorkom roest: Bewaar je vijlen en raspen op een droge plek en voorkom contact met vocht.
- Gebruik de juiste techniek: Duw de vijl of rasp in één richting (vooruit) met lichte druk en houd hem vlak op het hout om beschadiging te voorkomen.
Met de juiste vijl of rasp maak je je werkstuk strak en precies op maat!