Technieken om je meubels te schilderen

Antieke of beschadigde meubels kan je verven, beitsen, washen... om ze een gloednieuwe look te geven. Gerecycleerde stukken zijn duurzamer én op maat van jouw smaak en interieur. We overlopen enkele technieken waarmee je aan de slag kan. 

 

De juiste voorbereidingen

Hoe beter je voorbereiding, hoe mooier het eindresultaat. Zorg er dus voor dat het hout van je te renoveren meubel klaar is om getransformeerd te worden. Dat begint met goed opschuren. Start met grof schuurpapier; daar trek je de houtstructuur mee open. Even naschuren met fijn schuurpapier zorgt voor de finishing touch. Wie een heel verweerd uitzicht wil, kan ook een staalborstel gebruiken.

Dit is ook het moment om beschadigingen aan het hout te herstellen. Je kan putjes of diepe krassen dichten met vulmiddel, scheve nagels uit het hout trekken, losse pootjes weer vastmaken etc. 

Vervolgens maak je het oppervlak stof- en vetvrij. Hoe meer, hoe beter, want schoon hout zal meer van je verf, beits of wash opnemen. Laat het hout goed drogen voor je de eerste afwerkingslaag aanbrengt. 

Hoe zie je of het hout gevernist of geboend is?
Je moet zeker weten of het houtoppervlak dat je wil pimpen, met was of met vernis is behandeld vooraleer je dat verwijdert. De voorgaande laag bepaalt namelijk welk product je voor je finish kan gebruiken. Wrijf met een stukje staalwol over het hout. Als je een grijsachtig, fijn poeder loswrijft, dan is het hout gevernist. Als je staalwol echter een bruine, plakkerige substantie losmaakt, dan heeft het hout een waslaag. Die identificatie is belangrijk om te weten welk afbijtmiddel je moet gebruiken. 

Eventuele delen die je niet wil schilderen zoals bijvoorbeeld de binnenkant van een kast, plak je af met tape. 

 

Schilderen

Volledig overschilderen doe je bijvoorbeeld wanneer je geen onderliggende structuur meer wil zien of als het hout van je meubel dusdanig beschadigd is dat je het niet kan herstellen. Wanneer je je oude meubel in een volledig nieuwe, dekkende kleur wil schilderen, breng je eerst nog een primer aan. Schilder antieke houten meubels bij voorkeur in dunne lagen. Breng de verf aan met een kwalitatieve kwast (voor profiel) en een lakroller (voor vlakke delen) om strepen te vermijden. Werk in de richting van de houtnerf en houd een 'natte rand' zodat je geen aanzetten krijgt. Werk ook niet té nat zodat je geen lopers krijgt. 

Laat elke laag volledig drogen en schuur tussendoor licht met fijne korrel (bv. 240–320) voor een strak resultaat. Breng 2 à 3 lagen aan voor een mooie, diepe kleur. 

TIP
Moet je seriewerk doen zoals bijvoorbeeld alle keukenstoelen? Als je een egaal resultaat wil in eenzelfde kleur én je wil snel te werk gaan, dan kan je een verfspuitpistool gebruiken. 

Soort verf

Traditioneel wordt meubilair met een lakverf geschilderd, maar er bestaan tegenwoordig al heel wat producten specifiek voor meubels, in een waaier aan kleuren. Een lakverf zal beter beschermen bij intens gebruik van het meubel (denk aan een werktafel of stoelen) en is een goeie keuze wanneer er een hogere glansgraad gewenst is. Veel meubelverven geven een zachter resultaat, ruiken minder sterk en drogen sneller maar vereisen nog een beschermende finish.

Beitsen en washen

Schilderen maakt de look van je werkstuk egaal en dekt alle onderliggende structuur af. Beits en washproducten trekken in het hout en bedekken het niet volledig, waardoor je nerven, knopen en 'leven' in het hout blijft zien. Je gebruikt deze techniek dus wanneer je een natuurlijke uitstraling verkiest en je gewoon het hout van je meubel een bepaalde kleurtint wil geven zonder de houtstructuur te verbergen. De technieken zijn mogelijk bij alle soorten vol hout en geven het mooiste resultaat bij houtsoorten met een druk nerfpatroon. 

Het verschil tussen beits en wash?

Hoewel beide producten garanderen dat de houtstructuur zichtbaar blijft, is er toch een verschil in look als je beitst of washt.

• Beits kleurt het hout door in de vezels te trekken (transparant tot semi-transparant) en die een diepere, gelijkmatige tint te geven. Dit resulteert in een natuurlijker, rijker, 'gevoed' uitzicht. Beits kan zowel water- als solventgedragen zijn. Het beschermt het hout van binnenuit, daarom wordt het ook vaak voor buitenhout gebruikt.
• Whitewash of colourwash bekom je door een sterk verdunde verflaag of een speciaal wash-product in één of meerdere lagen op het hout te wrijven. De substantie blijft meer op het oppervlak zitten dan beitsen geeft een licht, kalkachtig of vergrijsd effect, vaak met meer 'sluiers'. De dekking is meer zichtbaar dan bij beits want het hout wordt deels gematteerd in kleur - en elke kleur is mogelijk. Je bekomt een drogere, gedempte en verweerde look.

Is een wash hetzelfde als krijtverf?
Krijtverf is niet hetzelfde als wash of beits, al kun je er wél een wash-effect mee maken als je het sterk verdunt. Zelf is krijtverf dekkend, met een poederige, erg matte uitstraling. Het product blijft op het oppervlak liggen (zoals gewone verf) en is van nature niet erg slijtvast of vlekbestendig. Daarom moet je afwerken met was of vernis. De gelijkenis zit in de zachte, matte kalkfinish.

Aan de slag

Zorg er eerst voor dat je een goede verhouding van het product hebt. Beits of wash mag niet plakkerig of stroperig zijn, maar eerder lopend. Check de verpakking van je product om de goeie verhouding beet te hebben of om te weten of je mag aanlengen met water. Volg je liever geen recept? Dan zijn er kant-en-klare producten verkrijgbaar. 

Om beits of wash aan te brengen, gebruik je beter geen roller. Wrijf de wash gelijkmatig op het hout met een doek en veeg daarna lichtjes alle kleuring open in de richting van de nerven. Zorg er steeds voor dat je het teveel aan water of product afveegt. Je kunt deze techniek ook toepassen met een spons. Aanbrengen en weer afwrijven is de boodschap.

Wie handiger is met een verfborstel, kan de producten aanbrengen met een zachte borstel. Plat of rond, het maakt niet uit, maar je moet het goed uitwrijven, de nerven volgen en heel zacht te werk gaan. Bouw de lagen op tot de gewenste kleurintensiteit. Ook bij deze techniek geldt de regel 'oefening baart kunst'; probeer dus de verschillende bewegingen en lagen eerst uit op een plank. Laat steeds de eerste laag intrekken voor je een nieuwe aanbrengt.

Accentueren

Het mooie aan antieke meubels is dat ze vaak vakkundig houtsnijwerk vertonen. Colourwash kan gebruikt worden om volledige meubelstukken een nieuwe kleur te geven, maar dus ook om details zoals rozetten of ander snijwerk te accentueren. 

 

Afwerking

Eens je met je verf, beits of wash de gewenste intensiteit hebt bereikt en je opgefriste meubel heeft kunnen drogen, moet je je werk nog beschermen. Er bestaan daarvoor twee-in-één-producten óf je kan aan de slag met vernis (mat of glanzend) of boenwas. Voorzie voldoende lagen - zeker als je tafels of stoelen renoveert want die krijgen veel te verduren.