Zo maak je een opvouwbare werktafel

Is er niet veel ruimte in je atelier of garage maar heb je af en toe een werkbank nodig? Dan ga je toch gewoon voor deze plaatsbesparende oplossing: een stevige, opvouwbare tafel die je zonder problemen kan opbergen na je klus.

 

Een werktafel bouwen

Het frame

Eerst staat het frame op het programma. Een robuust kader, dat zowel zal dienen als ondersteuning voor het tafelblad als voor de bevestiging van de poten. Kies voor kloeke balken die je netjes op maat aftekent en afkort.

Schroeven

Voor je er stevige schroeven bij haalt, moet je eerst voorboren. De houtboor die je daarvoor kiest, heeft dezelfde diameter als de schroeven.

Gebruik op elke hoek van je frame twee schroeven. Dan kan de verbinding niet meer draaien. Zaag ook nog een middenbalk als extra versteviging. Voor de juiste positie teken je eerst het midden van de lange zijde af en dan het midden van de dikte van de balk. Positioneer die afstanden gelijk en ook hier voorzie je aan weerszijden twee schroeven.

 

De poten

Meet en teken eerst de juiste lengtes voor de poten af en zaag daarna op maat. Zorg daarbij wel dat je steeds met een scherp potlood werkt, zeker als je een precies resultaat verkiest. Verzaag vier lange poten en vier korte. Denk eraan de korte stukken voor te boren, waarna je ze kan vastschroeven.

Verlijmen

We gaan ook lijmen. Want een lijmverbinding is voor hout dé sterkste verbinding. Toch als je langshout met langshout verbindt. De schroeven zijn in deze situatie de klemhulp, want een houtlijmverbinding moet je klemmen tijdens het uitharden. Het voordeel is dat je niet hoeft te wachten tot de lijm droog is.

Afronden van de poot

Een passer in timmermansstijl
Op een latje teken je de lengte van de straal af (in ons geval de dikte van een balk). En boor op die afstand twee gaten.
Schroef de passer vast in het centerpunt, en dan teken je met je potlood – die zit in het boorgat – de halve cirkel uit die je nodig hebt.

Ondertussen zie je wat de bedoeling is: de poot afronden. Teken aan de zijkant van een poot de middellijn en zet daar een punt op af, op dezelfde afstand als de dikte van een balk. Dit wordt het middelpunt van een halve cirkel. Markeer met rood de stukken die weggezaagd mogen worden. Met de afkortzaag haal je snel en makkelijk met een paar zaagsnedes het bulk weg. Daarna rond je af met behulp van een rasp en schuur je ten slotte nog bij. Boor vervolgens nog het centerpunt uit. Op die manier zal de poot kunnen scharnieren in het frame.

De poten verbinden

Vervolgens verbind je de poten per twee en heb je dus nog een verbindingsbalk nodig. Die zaag je eerst op lengte.
Na het voorboren en het aanbrengen van de lijm, kun je de verbindingsbalk bevestigen. Controleer met de winkelhaak dat je perfect haaks werkt. Dit herhaal je voor de andere zijde.

Zoek nu de juiste positie van de poot. Met een spietje hou je enkele millimeters speling van het frame. Markeer dan de positie van het boorgat. En boor daar, in het frame, een gat voor de bout. Zet één zijde vast en markeer daarna de andere zijde. Boor ook daar de opening. Als ook die zijde - tijdelijk - vastzit, kun je de stoplat erbij pakken.

De stoplat

Eerst zaag je de stoplat op maat en dan pas kun je ze monteren. De lat zal ervoor zorgen dat de poot niet wijder open kan draaien dan een rechte hoek. Voor de andere poten herhaal je dit werkje.

 

De wielen

Demonteer nog even de poten, want je moet de wielen nog bevestigen. Dat is niet enorm complex. Let er bij het aftekenen gewoon op dat de wielen op de juiste hoogte komen en dat de bevestigingsplaten mooi recht hangen.

 

De poten vastzetten

Zet de poten vast met bouten en moeren. Plaats een wachtring, zowel tussen de poot en het frame, als tussen de poot en de afsluitende moer. Op die manier is er wat speling om de poot te laten scharnieren.

Verbindingsbalk

Het volgende onderdeel dat je moet voorzien, is de lange verbindingsbalk tussen de twee pootparen. Daarvoor moet je twee balken op maat zagen. Eén met als lengte de tussenafstand tussen de poten, de ander op dezelfde lengte als het frame. Meet het verschil tussen beide balken en teken de helft van dat verschil af op de langste balk. Zo kun je je kortste balk centraal op je langste balk plaatsen. Doe dat in een T-vorm. Teken een centrale lijn op de balk. Op die lijn kun je enkele schroefgaten voorboren. Met houtlijm en schroeven maak je nu je T-vormige balk.

Van het reststuk van de stoplatten zaag je nog twee keer een eindje af, net zo lang als de breedte van de balk. Ook die eindjes moet je eerst voorboren. Vervolgens monteer je ze op de T- balk. Neem een balkdikte afstand, en voor de zekerheid, nog een spiedikte speling.

De T-balk past nu tussen de poten. Die zal beletten dat de poten ongewenst samenklappen.

 

Het tafelblad

Als laatste deel van de tafel is er het blad. Leg het werkblad vlak en zet je tafel erop. Je kan de T-balk tussen de poten vastklemmen, zo heb je een beter zicht op het geheel. Manoeuvreer de tafel dan centraal op het blad. Als je de correcte positie gevonden hebt, kan je het blad aan de tafel bevestigen. Dat doe je met L-ijzers en korte schroeven. Kort, want ze mogen natuurlijk niet door het tafelblad heen komen.

De tafel op zich is nu klaar. Neem nog wat schuurpapier om de scherpste hoeken te breken. Maak je schuurpapier wat soepel door de achterzijde over de hoek van je werkblad te schuiven. Dat werkt vlotter. Daarna is de opplooibare werktafel klaar én mobiel.

 

Je tafel op haar plaats

Je kunt je tafel nu een vast stekje geven in je atelier of garage. In dit geval werken we met betonplex. Dat is goed bestand tegen langdurig contact met een buitenmuur.

TIP
Wil je markeren of aftekenen op donker hout? Gebruik dan een lichte kleur markeerstift of -potlood.

Wij plaatsen een gele vulling in ons potlood, zo kunnen we leesbaar aftekenen op het donker hout.

Zaag de plank in twee. Zoals je merkt, zijn hier geen exacte maten voor nodig. Je kan dus gerust werken met resthout. Bevestig nu aan één helft van de plank een balk. Laat die wat uitsteken boven de plank. Werk met schroeven, maar zorg dat ze goed verzonken zitten. Rol de tafel tegen de muur. Neem een potlood voor ruwe ondergronden, of plaats een vulling die geschikt is voor ruwe ondergronden in je vulpotlood. Duik onder de tafel en markeer de hoogte op de muur, net als het midden.

Hou de steunplank op de juiste positie tegen de muur. Markeer de boorgaten, boor op de gemarkeerde plaats en breng een plug in. Daarna kun je de plank vastschroeven.

Prepareer nu de tweede helft van de plank. Daar komt namelijk een grendel op. Schroef die vast op de gemarkeerde positie. 

Breng vervolgens de tafel op de steunplank en kantel hem omhoog. Bovenaan komt de plank met de grendel. Markeer snel de positie en laat de tafel opnieuw zakken. Nu kun je rustig de tijd nemen om op de gemarkeerde positie te boren, de pluggen in te brengen en uiteindelijk de plank te bevestigen.

Vanaf nu kun je de tafel na elke klus netjes opbergen door hem omhoog te kantelen, hem te vergrendelen, en de poten in te klappen.