Hoe maakt een glasblazer kerstballen?

Goeiendag iedereen, ik ben Marcel Vlamynck. Ik ben zo'n 35 jaar plus bezig met euh glastechnieken. Oorspronkelijk begonnen met koude glastechnieken. Glas in lood en die dingen meer en dan stelselmatig overgeschakeld naar warme glastechnieken zijnde fusion, vormsmelten, bain de verre en uiteraard last but not least: glasblazen, wat eindelijk mijn hoofdactiviteit geworden is. Wat we gaan doen vandaag is dergelijke kerstbal gaan maken. Hier ziet u ook dat er verschillende dingen opzitten, onder andere schilfertjes en en streepjes. Wij gaan die schilfertjes gaan maken. Eerst een grote bal, bel blazen in kleur, die vernietigen, eigenlijk, dan die schilfers daarvan gebruiken om op een nieuwe pluk te zetten. en daarmee dan onze kerstbal blazen. Dit gaan we u laten zien. Dat zijn mijn assistenten vandaag, mijn dochter Anneleen en Karen. En waarom gebruiken wij assistenten? Deur opendoen, bijwarmen, kleuren aanbrengen, al die dinges meer… Maar ook soms overnemen van hun stuk. Omdat men niet alles alleen kan. Het eerste wat we nu gaan doen is een aantal kleurschilfers maken die we gaan gebruiken als decor voor op de kerstbal. Da's een grote bel die we gaan blazen en die we dan hierin kapotslaan zodanig dat we dergelijke stukjes krijgen. En die stukjes gaan we dan gebruiken als decor van de kerstballen. De pijp is aan het opwarmen. Een keer dat die pijp goed warm is gaan we dat naar hier brengen en komen we hier in de oven en gaan daar een stukje uithalen. Dat stukje duwen we er goed tegen, gaan we doorwarmen en een beetje vormen. En dan gaan we dat uitblazen naar een bal, een redelijk grote bal en die gaan we dan hier kapotslaan. Dit gaan we nu doen. We hebben nu eigenlijk voldoende kleurschilfers, waarmee we gaan werken. Wat hebben u gaan doen, dat is eigenlijk een glasdraad maken en dat we dan ook een hele kleine fijne stukjes kunnen gaan gebruiken als decor op de kerstbal. Daarvoor heb ik deze nodig en dat noemt een punti, dat komt eigenlijk van de Franse woord pont. een beetje verbasterd, en is een punti geworden. Dit is massief, daar kan ik niet in blazen, kan ik een pluk doen, en kan ik een kleur op zetten. Dat ga ik doorwarmen en dan ga ik daarmee dan een -hup- een fijne draad kan gaan trekken. Heel belangrijk dat je instrumenten waarmee je wil gaan werken, waar je glas mee gaat plukken of een kleur gaat aantikken. Die moeten warm staan, die moeten zelfs gloeien. Voilà, zoals je kunt zien… En nu kan ik eigenlijk een pluk glas uit de smeltoven gaan halen. Hier smelten we alle transparante glas in en die staat momenteel op 1200 graden. Ik moet ook blijven draaien. Als ik niet draai dan gebeurt dit… en dan kan ik eigenlijk mijn glas verliezen. Dus wij blijven ook altijd draaien. Voilà, ik heb het stukje gekleurd glas mee, kunt nu niet zien welke kleur het is, maar dat is rood. Voila en we zijn weg… Pak, pak, pak, pak, pak. Ja, pak, pak, pak pak. En nu gaat hij gaan. Nog een beetje, nog een beetje, nog een beetje, Dus die is zodanig fijn, dat-ie zo snel uitkoelt dat ik hem nu al kan vastnemen. Maar, ik heb een pracht van een kleur, en een pracht van een draad om meet te werken. Zie je het? Voilà, en die stukjes gaan we dan straks gebruiken om ons decor te maken voor onze kerstbal. Je kunt nu ook zien dat het kleur in tussentijd volledig teruggekomen is. hé. Typisch voor glas: hij gaat altijd terug naar z'n oorspronkelijke kleur. Voilà. Ok. Hoe beginnen we nu aan een kerstbal? Wij nemen een fijnere pijp, dan daarjuist. Laat hem goed opwarmen, dan gaan we eerst een pluk doen van het gesmolten glas. Gaan we een beetje in vorm zetten en dan gaan we er een basisbelletje in blazen. Dat laten we efkes opstijven. Een keer dat dat opgesteven is, gaat daar een tweede pluk rond en dan blazen we die wat verder. Een keer dat die verder geblazen is, warm ik hem goed door. en dan kom ik hier, eigenlijk, die stukjes decor, die stukjes rood hier nu liggen, kom ik die oppikken dat die mooi er rond zitten. Die smelten gewoon gewoon in, en dan gaan we verder blazen. Wat Karen nu eigenlijk aan het doen is? Zij is nu die stukjes terug aan het opwarmen. Als die koud zijn dan kan ik die niet aanpakken, aanpikken aan mijn bal. Zo, dus de eerste pluk, die zit erop. Dan geen we die een beetje vormen. We laten die ook altijd een beetje aantrekken… Als we te rap gaan blazen, dan vliegt die langs alle kanten. Om de bal te vormen, dan kunnen wij twee dingen gebruiken. Ofwel gaan we met een mouillette werken. Een mouillette is eigenlijk een krant die we op een heel speciale manier gaan plooien, natmaken en die ligt tussen onze hand en dat hete glas. Maar daar kunnen we enorm goed mee vormen. En je hebt eigenlijk praktisch direct contact. Of we kunnen ook kiezen voor een houten blok. Die blokken die zijn gemaakt van kerselaar hout, dat is het beste hout dat we kunnen hebben daarvoor. Wordt uitgeslepen en die gaan we gewoon zo gebruiken. En we draaien eigenlijk op een rail, draaien we eigenlijk met onze pijp en hier ontstaat een hele mooie bol en daar kunnen we dan beginnen mee blazen. Ik ga nu vormen met een mouillette, dat is eigenlijk mijn meest favoriete instrument. En daar gaan we nu lucht inblazen. Deze bel, zoals die nu is, heeft een perfecte basisvorm om die stukjes rood glas die we daar klaarliggen hebben op te pikken. Maar hij moet echt ook wel heel goed warm zijn. We gaan hier nu een jacklijn noemen we dat in zetten. Dus hier ga ik een lijn in trekken, die redelijk diep… Want daar gaan we hem dan moeten loskoppelen, die bel van de blaaspijp. De maat van de kerstballen die zal ongeveer die grootte zijn, dus iets minder dan tien centimeter diameter. Voila, een keer dat die bal die maat heeft dan komt die hier in. En als de hier in is, dan brengt de assistent een nieuwe pluk glas, op die punti. En dan daar daar aantikken, aan die bal, optrekken en dan doorsnijden en daarmee een lusje maken. Zodanig dat we die bal ook kunnen gaan ophangen nadien. Dat is het een beetje. We gaan dat nu hier loskoppelen… Komt- ie in de steun. En hier komt nu het haakje. Ja. Weg! Mooi rechtzetten, beetje rond maken. Et voila, daar is onze eerste kerstbal. Dit is de koeloven, die staat constant op 520 graden. De ganse dag door, zolang als we werken. Een keer dat dat gedaan is, dat we gedaan hebben met werken. Ik moet onthouden wat mijn dikste stuk is, want aan de hand van dit dikste stuk gaan we alle glaswerk terug naar kamertemperatuur brengen. Dat kan 12 uur zijn, dat kan 24 uur zijn. Dat kan 36 uur zijn, dat kan zelfs nog langer zijn. Dat hangt echt van de dikte af. Nu gaat die kerstbal verdwijnen in de grote oven, in de koeloven en die verdwijnt daar tot ongeveer morgenmiddag en dan pas gaan we zien of dat hij eigenlijk gelukt is. Dit is hem. Voila, dit zijn ze dan, de kerstballen van glasblazer Marcel. Heb je nu zelf een techniek die je helemaal onder de knie hebt en die je met ons wil delen? Neem dan contact met ons op en dan komen we misschien bij jou langs.