Zwitserse succesformule toont ‘smart print factory’
Vijftiende editie Hunkeler Innovationdays
Terwijl de bevolking van Luzern zich eind februari voorbereidt op het kleurrijke carnaval, vieren beursgangers van over de hele wereld er in de Allmend Messe de vijftiende editie van de Hunkeler Innovationdays (kortweg HID). Vier dagen lang worden daar de laatste innovaties in hoogvolume printproductie getoond – van software tot digitale persen en, uiteraard, afwerking.

Het tweejaarlijkse HID-evenement – dat in 1993 voor het eerst plaatsvond, nog in de vorm van een Open Huis van Hunkeler – kent een eenvoudige succesformule, schreven we bij de laatste editie: ‘Nergens imposante standbouw, geen patserige podia of flitsende lichtshows, maar wel: complete printproductiestraten die een waaier aan toepassingen tonen, van boeken en posters tot manuals, mailings en papieren verpakkingen.’ Aan die insteek lijkt ook dit jaar weinig veranderd.
Voor Hunkeler zelf – dat eind 2023 werd overgenomen door de eveneens Zwitserse branchegenoot Müller Martini – én voor de overige exposanten is HID dé gelegenheid om de nieuwste technologie, machines en toepassingen te laten zien. Het tweejaarlijkse ritme van het evenement zorgt er bovendien voor dat het altijd net één jaar voor of na de vierjaarlijkse Drupa plaatsvindt, en dat biedt de kans om beursprimeurs alvast of nogmaals in de schijnwerpers te zetten en zo een (tussen)stand van zaken te geven.
Printproductiestraten in actie
Nagenoeg alle grote fabrikanten en leveranciers in de printmarkt verzamelen zich dan ook in Luzern om er gezamenlijk zo’n vijftig complete printproductiestraten in actie te laten komen. Vrijwel overal staan de specialistische Hunkeler-modules (zoals unwinders, rewinders en afwerkapparatuur) voor, achter of nabij de digitale persen van de belangrijkste marktspelers – maar er is ook volop ruimte voor andere afwerkspecialisten zoals Horizon, Kern en Meccanotecnica.
Voor bezoekers is de setting van HID ideaal. De Allmend Messe in Luzern is compact: de exposanten staan overzichtelijk opgesteld in twee hallen (dit jaar bevindt de traditioneel uitgebreide catering zich in de nieuw aangebouwde derde hal, waar alle bezoekers gratis kunnen aanschuiven voor een stevige lunch). Bijna alle spelers zijn aanwezig en aanspreekbaar, en er is ruime gelegenheid voor demo’s, onderlinge vergelijking en het ontdekken van nieuwe mogelijkheden.
Opkomst van inkjet
Wie opeenvolgende edities van HID heeft bezocht, heeft gezien hoe de opkomst van inkjet versnelde sinds 2011 – toen deze printtechnologie op de beursvloer in Luzern de boventoon voerde ten koste van de tonertechnologie die twee jaar eerder nog dominant aanwezig was. Daarmee veranderde ook het soort applicaties dat wordt getoond: de nadruk verschuift van transactionele en transpromo-printproducties in hoge volumes, naar steeds meer hoogwaardige grafische producten zoals (foto)boeken, magazines en direct mail in full colour.
Ook de oprukkende digitalisering en automatisering van het volledige productieproces is een telkens terugkerend thema: het motto van HID is dit jaar niet voor niets ‘Connect’. Ter voorbereiding op een bezoek aan HID zet Grafisch Nieuws alvast een selectie van het beursnieuws op een rij.
Digitale persen in Hal 1…
Het zijn de imposante inkjetpersen die tijdens HID vaak in eerste instantie de meeste aandacht trekken. In Hal 1 is bijvoorbeeld HP niet te missen, met de PageWide Advantage 2200-pers die hier in 2023 ook zijn Europese première beleefde en ook op Drupa 2024 veel bekijks trok. Op de stand is ook nog plek voor een HP Indigo 120K, het topmodel uit de reeks Indigo-vellenpersen die vorig jaar op Drupa werd geïntroduceerd. HP zal een waaier aan toepassingen demonstreren voor uitgeverijen, direct mailbedrijven en grafische productiebedrijven.

Dit jaar ook weer op volle kracht erbij (na afwezigheid in 2019 en een bescheiden aanwezigheid in 2023) is Fujifilm. Centraal staat nu de Jet Press 1160CFG, gelanceerd op Drupa 2024, met een topsnelheid van 80 meter per minuut. Fujifilm zal onder andere ansichtkaarten produceren (afgewerkt op Hunkeler-apparatuur), maar ook in samenwerking met specialist Meccanotecnica boekproducties in kleine oplages demonstreren. Met partner Horizon vinden nog demo’s plaats met de StichLiner, die snel kan wisselen tussen boeken van verschillende formaten en omvang.
Fujifilm zet bovendien in op inkjetintegratie op conventionele machines. Het 42K Printbar System en de Mini 4300 Printbar kunnen op verschillende locaties in bestaande systemen worden ingebouwd - zowel op drukpersen als op afwerkmachines. Met deze Printbar-systemen van Fujifilm kan dan inline variabel worden geprint in zwart of in kleur (ook full colour) of met bijvoorbeeld vernis.

Kodak belooft tijdens HID de Europese première van zijn Prosper 7000 Turbo Press, naar eigen zeggen ‘de snelste inkjetpers ter wereld’ met een ‘Turbo’-topsnelheid van liefst 410 meter per minuut (de machine kan ook in de stand ‘Performance’ of ‘Quality’ worden gezet, waarbij de kwaliteit ten opzichte van ‘Turbo’ hoger wordt, maar de snelheid lager). Opmerkelijk: deze Prosper-pers zal voorzien zijn van een unwinder en rewinder van eigen Kodak-makelij (en dus niet van Hunkeler). Kodak stelde vorig jaar op Drupa al dat het belangrijk is om ook deze apparatuur voor en na de pers zelf in de hand te hebben om tot een perfecte integratie te komen.
Verder neemt Kodak printvoorbeelden mee die zijn vervaardigd op de Prosper Ultra 520 en met de Prosper Printbar. En in samenwerking met Hunkeler en met Horizon worden rollen Prosper-drukwerk ter plekke afgewerkt tot verschillende printproducten.

Heidelberg laat tijdens HID zien dat het serieus werk maakt van digitaal drukwerk. Niet alleen staat er een Jetfire 50 opgesteld (met onder de kap de inkjetvellenpers op B3-formaat van Canon, waarmee tijdens Drupa een partnerschap werd bekendgemaakt), maar er vindt ook de wereldpremière plaats van Heidelbergs Fireline nearline afwerkapparatuur voor digitale printproducties.
De Stahlfolder TH 56/66 Fireline-machines zijn in hoge mate geautomatiseerd en nemen in één doorgang het snijden, rillen en vouwen van digitaal drukwerk voor hun rekening. De TH56 Fireline is bestemd voor het B3-formaat van de Jetfire 50 (waarvan de productie volgens Heidelberg volgens plan verloopt: Zwitserse klanten zijn straks als eerste aan de beurt met installaties van deze inkjetpers), terwijl de TH66 Fireline aansluit op het grotere B2-formaat van de Jetfire 75-pers die nog dit jaar moet uitkomen.

… én in Hal 2
In Hal 2 komt bij Ricoh een reeks aan productiesystemen in actie, met de rotatieve inkjetpersen Pro VC80000 en Pro VC40000 én de tonergebaseerde Pro C9500-vellenmachine. Bovendien vinden er virtuele demo’s plaats van de Pro Z75-inkjetvellenpers op B2-formaat. Daarnaast besteedt Ricoh – het HID-motto ‘Connect’ indachtig – nadrukkelijk aandacht aan de combinatie van hardware met de juiste software om tot efficiënte automatisering en maximale productiviteit te komen. Onvermijdelijk spelen artificial intelligence en machine learning daarbij een belangrijke rol
Ook Screen behoort tot de vaste HID-gasten. De Japanse fabrikant toont in Luzern de Screen Truepress JET 560HDX, die vorig jaar zijn debuut maakte tijdens Drupa. De inkjetpers wordt gedemonstreerd met een geïntegreerde Hunkeler Generation 8 Combi Stack, zodat er zowel van rol-naar-rol als van rol-naar-vellen kan worden geproduceerd.

Canon neemt ook dit jaar een prominente plek in op HID. Het is precies tien jaar geleden dat Canon zijn eerste inkjetvellenpers uitbracht: de varioPrint i300, die zich ontwikkelde tot de succesvolle varioPrint iX3200. Van die B3-machines zijn er wereldwijd inmiddels ruim 700 geïnstalleerd. De varioPrint iX3200 is in Luzern voorzien van een nieuwe inleg voor een langer papierformaat, en wordt gedemonstreerd in combinatie met een inline StitchLiner Mark V van Horizon. Op de stand staat ook een ProStream 2133-rotatie-inkjetpers. HID-bezoekers krijgen bovendien het laatste nieuws te horen over de aankomende varioPrint iX1700-pers en de op Drupa aangekondigde varioPress iV7-vellenpers op B2-formaat.
Uiteraard moeten alle persen en productiestraten van papier worden voorzien. Verschillende papierfabrikanten zijn dan ook aanwezig, al dan niet met een eigen stand en/of op de digitale persen, waaronder: Crown Van Gelder, Igepa, Mondi, Sappi, UPM en Navigator.
Overal afwerking
Uiteraard is Hunkeler blij met al die digitale persen op de beursvloer: al dat drukwerk moet uiteraard ook verder worden verwerkt – bij uitstek de specialiteit van de gastheer. Verspreid over de twee hallen en zowel op de eigen stand als die van andere exposanten komen Hunkeler-modules en -machines in actie. Dat gaat bovendien niet alleen meer om rotatieve apparatuur, maar ook om machines die planovellen verwerken. In 2019 presenteerden de Zwitsers al de eerste versie van de DocuTrim om planovellen mee te snijden en (dynamisch) te perforeren. Daar voegden ze in 2023 een DocuTrim op B2+-formaat aan toe voor drukvellen tot een formaat van 53 x 75 cm – een machine die dus ook geschikt is voor digitale vellenpersen op dat formaat, zoals die van HP Indigo, Fujifilm en Ricoh – en in de nabije toekomst ook van Canon en Heidelberg. Ongetwijfeld heeft Hunkeler ook dit jaar weer veel nieuwe introducties op het programma staan.
Müller Martini, dat sinds vorig jaar eigenaar is van Hunkeler, deelt op de beursvloer de stand met Heidelberg. Dat stelt ze in staat om samen een complete ‘smart factory’ in te richten, waar onder andere softcoverboeken van verschillend formaat en dikte worden geproduceerd ‘van wit papier tot afgewerkt product’. De cover en het binnenwerk worden gemaakt op de Heidelberg Jetfire 50-inkjetvellenpers die is gekoppeld aan de Starbook-vouwmachine van Hunkeler en de Vareo PRO-garenloosbinder van Müller Martini. Het nasnijden van de boeken gebeurt op de InfiniTrim van Müller Martini.

Ook andere fabrikanten van afwerkapparatuur krijgen in Luzern ruimte. Zoals het Italiaanse Meccanotecnica dat in Hal 1 zijn Universe Web en de Universe Sheet-fed in actie laat komen: automatische boeknaaimachines voor respectievelijk rotatief of losblad digitaal drukwerk. Horizon is eveneens opnieuw aanwezig met in ieder geval de StitchLiner voor het geïntegreerd rillen, vouwen, nieten en schoonsnijden van brochures (maar wacht nog even met verdere aankondigingen).
MBO (onderdeel van Komori) grijpt HID aan voor demonstraties van de nieuwe MBO M9-tassenvouwmachine. Deze machine kan worden uitgerust met maximaal 24 tassen, wat voor veel flexibiliteit zorgt. De M9 beschikt bovendien over een kwaliteit-inspectiesysteem met onder andere camera’s om een foutloos eindproduct te garanderen. De machine is ook beschikbaar als M9 DFT-model, uitgerust met 12 tassen en geschikt voor verwerking van drukwerk van de rol.

Het Nederlandse Buhrs, gespecialiseerd in het ontwikkelen en produceren van hoogwaardige verpakkingssystemen, neemt voor het eerst deel aan HID en belooft het ‘groots’ aan te pakken met de onthulling van ‘een nieuwe en revolutionaire duurzame verpakkingsoplossing’.
Digitale veredeling heeft inmiddels ook zijn plek op HID weten te veroveren. Naast gekende namen als Kurz en ook Scodix – dat met printvoorbeelden van zijn Scodix SHD (Smart High Definition) en MLE (Multi-Layer Enhancement) technologieën naar Luzern komt – is onder andere ook het Amerikaanse Harris & Bruno aanwezig met hun ZRX. Deze machine is voorzien van een anilox-systeem waarmee de drukvellen eerst worden voorzien van een coating waarop vervolgens met inkjet uv-lak wordt aangebracht – eventueel direct ook te voorzien van folie.
Software en workflow
Digitale printproductiestraten zoals die in Luzern straks opgesteld staan, vergen veelzijdige software en workflows. Ook Hunkeler zelf is – net als veel leveranciers van printsystemen en afwerkapparatuur – op dat terrein actief, met onder andere software om de voortgang en de kwaliteit van het printproces te monitoren en waar nodig bij te sturen. “De aandacht tijdens de Hunkeler Innovationdays is traditioneel gericht op hardware-automatisering en machine-integratie”, stelt Dataline, dat met zijn MIS/ERP-software Multipress tijdens HID nu juist een ander, “maar even cruciaal”, aspect naar voren wil brengen: “het optimaliseren van bedrijfsprocessen”.
Tijdens de Hunkeler Innovationdays zal Dataline de laatste versie van MultiPress 6.0 Sirius demonstreren, met de focus op onder andere de modules MultiPress AI Assistant (een slimme tool die offertes sneller en nauwkeuriger helpt opstellen) en Ordermanager 2.0 (waarmee Multipress dankzij de Callas-integratie prepress-stappen elimineert, productieklare bestanden levert en de productie aanstuurt).
Ook andere gekende namen komen met hun software naar HID. Four Pees geeft ongetwijfeld een update over workflowplatform Atomyx. Enfocus toont er de mogelijkheden van PitStop, Switch, Griffin (nesting software) en Phoenix (voor planning en impositie). Hybrid Software is opnieuw aanwezig, samen met ColorLogic en Global Graphics op de stand. En partijen als eProductivity Software, Dalim, Gelato Connect en CTRL-S vervolmaken het aanbod in Luzern.
Buitenbeentjes
Naast al het moois dat straks op HID te zien zal zijn, is het ook interessant te signaleren wat er zal ontbreken. Het valt bijvoorbeeld op dat Xeikon ditmaal niét naar Luzern komt. “Met pijn in het hart”, aldus de digitale persenbouwer, want: “Het blijft een topevenement.” Al sinds 2005 behoort Xeikon tot de vaste exposanten op het tweejaarlijks door Hunkeler georganiseerde evenement rond hoogvolumeprint en afwerking. Terwijl Xeikon zijn kaarten tot en met de editie van 2023 op tonertechnologie bleef zetten tijdens HID, verlegden vrijwel alle andere partijen hun focus naar inkjet. “Daardoor zijn we er een beetje een buitenbeentje geworden”, legt de woordvoerder van Xeikon uit.
Hoewel de eigen rotatieve Sirius-tonermachines bij uitstek geschikt zijn voor bijvoorbeeld het printen van boeken – een populaire toepassing op HID – richt de aandacht bij Xeikon zich met name op verpakkingen en labels – zoals ook al zichtbaar werd op Drupa 2024. Juist deze marktsegmenten komen op HID nog nauwelijks aan bod. “We richten in 2025 onze pijlen dan ook op Labelexpo, dat nu in Barcelona zal plaatsvinden.” Naast toner beschikt Xeikon ook over inkjettechnologie voor die marktsegmenten.
En Xeikon is niet de enige naam die op het affiche van HID’25 ontbreekt: ook vaste deelnemer Xerox lijkt dit keer afwezig te zullen zijn. Dat is opvallend, omdat de Amerikaanse fabrikant in het verleden vaak flink uitpakte – zeker ook nadat het Impika had overgenomen en in 2019 met liefst drie inkjetsystemen (de Rialto 900 MP, de Brenva HD en de Trivor 2400) naar Luzern kwam. Op de (vanwege corona uitgestelde) volgende editie in 2023 was van dat portfolio niet veel meer over: Xerox presenteerde er de Baltoro-inkjetvellenpers op B3-formaat, gebaseerd op de iGen-tonerpers en voorzien van eigen inkjetkoppen. Volgens een Xerox-vertegenwoordiger destijds stonden de inkjetontwikkelingen bij Xerox met deze Baltoro ‘nog maar aan het begin’ – maar een overtuigend vervolg zit er dit jaar kennelijk toch niet in.
Het feest kan beginnen
Op donderdag 27 februari, de laatste dag van de Hunkeler Innovationdays, klinkt al om 5 uur in de vroege ochtend de luide Uhrknall aan het meer bij het oude stadscentrum om het begin van Schmutzigen Donnerstag te markeren. Als het zes dagen durende Luzerner Fasnacht-carnavalsfeest dan in gang wordt gezet, maken de rollen papier plaats voor kleurrijke confetti.
Hunkeler Innovationdays 2025
De vijftiende editie van de tweejaarlijkse Hunkeler Innovationdays vindt plaats van 24 tot en met 27 februari in het Zwitserse Luzern. De beursvloer van de Allmend Messe is dagelijks van 9 tot 17 uur geopend. Kijk voor alle informatie en een compleet overzicht van alle exposanten op www.innovationdays.com.